સાબિત કરો કે કણોના તંત્રનું કુલ વેગમાન એ તંત્રના કુલ દળ અને દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના વેગના ગુણાકાર બરાબર હોય છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે એક તંત્ર $n$ કણોનું બનેલું છે,જેમના દળ $m_1, m_2, \dots, m_n$ છે અને તેઓ અનુક્રમે $\vec{v}_1, \vec{v}_2, \dots, \vec{v}_n$ વેગથી ગતિ કરે છે.
તંત્રનું કુલ રેખીય વેગમાન $\vec{P}$ એ બધા કણોના વ્યક્તિગત વેગમાનના સદિશ સરવાળા જેટલું હોય છે:
$\vec{P} = \vec{p}_1 + \vec{p}_2 + \dots + \vec{p}_n = m_1 \vec{v}_1 + m_2 \vec{v}_2 + \dots + m_n \vec{v}_n$ --- $(1)$
દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો વેગ $\vec{V}$ નીચે મુજબ વ્યાખ્યાયિત થાય છે:
$\vec{V} = \frac{m_1 \vec{v}_1 + m_2 \vec{v}_2 + \dots + m_n \vec{v}_n}{m_1 + m_2 + \dots + m_n}$
ધારો કે તંત્રનું કુલ દળ $M = \sum_{i=1}^{n} m_i$ છે. તેથી:
$\vec{V} = \frac{m_1 \vec{v}_1 + m_2 \vec{v}_2 + \dots + m_n \vec{v}_n}{M}$
આને ફરીથી ગોઠવતા,આપણને મળે છે:
$M \vec{V} = m_1 \vec{v}_1 + m_2 \vec{v}_2 + \dots + m_n \vec{v}_n$ --- $(2)$
સમીકરણ $(1)$ અને $(2)$ ની સરખામણી કરતા,આપણને મળે છે:
$\vec{P} = M \vec{V}$
આમ,કણોના તંત્રનું કુલ વેગમાન એ તંત્રના કુલ દળ અને દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના વેગના ગુણાકાર બરાબર છે.

Explore More

Similar Questions

સમાન દળ ધરાવતા બે કણોના વેગ $\overrightarrow{v_1} = 2\hat{i} \ m/s$ અને $\overrightarrow{v_2} = 2\hat{j} \ m/s$ છે. પ્રથમ કણનો પ્રવેગ $\overrightarrow{a_1} = (3\hat{i} + 3\hat{j}) \ m/s^2$ છે,જ્યારે બીજા કણનો પ્રવેગ શૂન્ય છે. આ બે કણોનું દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર કયા પથ પર ગતિ કરશે?

Difficult
View Solution

બે કણો $A$ અને $B$,જે શરૂઆતમાં સ્થિર છે,પરસ્પર આકર્ષણ બળ હેઠળ એકબીજા તરફ ગતિ કરે છે. જે ક્ષણે $A$ ની ઝડપ $v$ અને $B$ ની ઝડપ $2v$ હોય,ત્યારે તંત્રના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રની ઝડપ કેટલી હશે?

$M$ દળ ધરાવતી એક ગાડી $10\, m$ લંબાઈના દળરહિત દોરડાના એક છેડે બાંધેલી છે. દોરડાનો બીજો છેડો $M$ દળ ધરાવતા એક માણસના હાથમાં છે. આ સમગ્ર તંત્ર એક લીસી સમક્ષિતિજ સપાટી પર છે. માણસ $x = 0$ પર છે અને ગાડી $x = 10\, m$ પર છે. જો માણસ દોરડા વડે ગાડીને ખેંચે,તો માણસ અને ગાડી કયા બિંદુએ મળશે?

બે બ્લોક્સ,દરેકનું દળ $m$ છે,એકબીજા સાથે દળરહિત દોરી વડે જોડાયેલા છે અને આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ બે ઢળતી સપાટીઓ પર મૂકવામાં આવ્યા છે. તંત્રને સ્થિર સ્થિતિમાંથી મુક્ત કર્યા પછી,બંને બ્લોક્સના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના પ્રવેગનું મૂલ્ય શોધો. ($g = 10 \, m/s^2$ લો)

"તંત્રના બધા જ કણોનો વેગ દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના વેગ જેટલો જ હોય" - શું તમે આ વિધાન સાથે સહમત છો?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo